Bonaventure

DIST. XIX. P. II. ART. UNICUS QUAEST. III.

sui , ai.nl^ aliorum. Si respectu aliorum: cum ergo materia sit ens in potentia ad alia nec distinguatur ab aliis rebus, sed per eas perficiatur, tunc Deus reciperet coniplementum a creatura nec ab ea distingueretur , quocl absurdum est. Si autem materia est^ in Deo respectu sui, aat pure esl materia, aut aliquid aiiucl. Si pure materia: ergo non est ens ". Et praeterea, nihil est materia sui ipsius: ergo oportet, quod ibi sit aliquid cum materia: et si hoc, ergo divinum esse est compositum et mixtum: ergo nec Deus habet esse simplex ac per hoc nec esse primum, el ita non est Deus.

In Deo nullo modo, nec proprie nec traiisumtive , poni polest materiale principium.

Respondeo: Dieendum, quod in Deo nullo modo, conciosio. nec proprie, nec transumtive recipitur materiale principium. Et ratio huius est, quoniam materia dicit principium passivum et ita incompletuni ; et quoniam a divino esse ^ omnis incompletio et omnis passio penitus removenda est, ideo nullo modo genus materialis principii in Deo esse ponitur.

1. Ad illud ergo quod obiicitur, quod persona soiQiio op- est ile substantia, et ipsa est distincta, et substan-

posilornm. ^

tia non; dicendum, quod hic est detectus quantum ad utramque conditionem. Nam primo haec non recipituF, quod persona sit de substantia, sicut vuit Augustinus^ qula «non dicimus tres personas ex eadem essentia»; licet haec communiter recipiatur, quod Filius est de substantia Patris, ubi non materia, sed originis consubstantialitas designatur, sicut

supra ostensum est distinctione quinta". Alia est conditio, quae deficit: nam raateria est distincta' et possibilis ad distinctionem per formani; sed substantia vel essentia nullo modo distinguitur nec per se nec per accidens; et ita patet, quod non convenit ei ratio materiae.

2. Ad iliud quod obiicitur, quod elTiciens refertur ad finem et forma ad materiam; dicendum, quod nullius causae habitudo cadit in Deo * respectu sui , sed respectu creaturarum ; et aliarum causarum habitudines in Deo recipiuntur, circumscripta dependentia, propter hoc, quod sonant in perfectionem "; sed materia sonat omnino in imperfectionem. Et quod obiicitur, quod forma dicitur ad materiara; dicen-

dum, quod est forma constitutiva et exemplaris. Dafieynor- Et forma constitutiva dicitur ad materiam; et haec non cadit in Deo, sed forma exemplaris sic'°. Et si dicatur, quod Deus est forma in se, hoc est dictum, quia est actus purus non dependens a possibili. Nec tamen simile est de correspondentia formae et ma- «roianaaQi. teriae, et efficientis et finis '^ Efficiens enim et finis possunt incidere in idem numero; sed forma et materia nunquam. Forma vero '' constitutiva incidit cum efficiente et fme in idem specie, non nuraero; forma vero exemplaris in idem numero.

3. Ad illud quod obiicitur, quod materia est fundamentum existentiae; dicendum, quod modus illius fundamenti Deo non competit, quia'^ est fundamentum esse quod recipit aliunde, scilicet a forma ; Deus autem a nullo recipit: ideo non cadit in eo materia.

4. Ad illud quod obiicitur de infmitate, dicen-

dum, quod est inflnitas ex defectu perfectionis , et Djpies iniihaec competit materiae , sed non Deo; et est infi-

quia est fundamentum , quod recipit esse aliuinli' oir. ; v.ii. vero cum edd. 4, 5,6 quia esse fundamenliiiii rst esxc ipmil recipit aliud, et aliunde perficitur, scilicet a funiui ; iinidoiu cod. cc cum edd. 2, 3 quoad primam proposilionis parlem cum Vat. , quoad secundam partem , omissis scil. aliud el ac perficitur, cum aliis mss. consentit. — Paulo anlc cod. Y ni Deo non reperitur pro Deo non competit.

3fi2

SENTENTIAKUM LIB. I.

nilas cx lu-iriiliiiiii' liiiii/a/ioni.s , et haec Deo et lomiae lilierriiiiae. noii inaleriae coiiipelit: et ita palel illiul.

;;. Vil illiul (juotl obiicilur, t|uai'e materia el forma iion pormnltu- per intlilTerenliain : diceniluni, quod isla ilno. (/»() ('■'•■/ et iiiioil c.v/. ile lalione sua iiullam imporlant iinperrectitmem. setl ratione eius quoii tlilTerunl. Untle , subluta eorum differentia, raaiiet completio. et tunc ' in divinis recipiuntur. Sed materia, non tantum quia tliflert a forma. dicit incom- pletionem . sed etiam quia materia est : et ideo nullo modo ponilur in Deo.

C). .\d illud tpiod nllinio obiicilur . quod cir-

cumscripta omni forma. maleria iion distinguitur :

dicendum, quod ista propositio: omnis distinctio est <!"< >'

a forma , nou Iiabel veritatem , nisi intelligaliir de siinsmii" ' distinctione perfecla — quoil enim habet esse distin- 0"™ ' clnm habet esse completum — ile" distinctione autem qualicumque falsuin est. Maleria enim iliflerl a forina, et constat quod se ipsa tlilTert ' ab ea. Sii-. polest dici et ii\ proposito, quod maleria dilTeil a Deosc ipsa.: tameu ex parte sua, quia iion esi pcilecla. iioii ciidil perfecta distinetio: sed ex pacte Dei, quia, perfectissimus est, perfecta cadil distinctio. Causa'' enim distinguilur a causato, ens actu ab ente in potentia ; et istae snnt primae dilTerenliae el snmmae.

SCHOLIOK.

I. QtuifSliii liiioc iniliuil conlrii iiunllioi.smum seii potius malcriiilismum , ii Concilio Viiticano (coiist. I. de Deo creatore , c;in. 2.1 his verljis nolijlum ; Si quis praeler materiam nihil esso iillirniiirc iion cnihucril: n. s. In specie cadem confundit insaniiim fiiiNicli^ ilr niiKiiitii, cuius principale argumentum fuitil-

lud (iiiikI iili Iiiio iiiier ad oppos. legitur, scil. Iioc ; si

Dcus 11(11! c^sn iiliiii quod prinia mateiia , oporteret dilTerre ea alit|iiiljus ililVcrciitiis , cl sic non essent simplicia. iNam in eo quod |icr diffcrcnliiim ab allo differt, ipsa differentia compositioitem facil. Ita S. Tlioni. (S. c. Gent. 1. c. 17.) hoc Davidis argumenlum reforl, cl deinde ad njenlem S. Bonav. sic soh it : a lloc autem processil e.\ ignorantia , qua iJosci\ il , quid iiitcr dillerentiaui et diversitalcm intorsil. DilTci-cns oninj , tit in dccimo .Metaphysicorum (toxt. comm. 12.) delei-ujinalur, (Ucitur ad aliquid ; nam omne difforens , aliquo cst differens. Diversuni autem aliquid absolule dicitur c\ hoc, quod non est idem. DilTorenlia igitur in his quaorenda osl , quao in aliquo conveniunt : oportel enim aliquid in his assignari . sccundiim quod diffcrant , sicut duac species convenitint in genere, unde oporlet, quod (lilfcrcnliis dislinguamur. In his aulem , citiao in nullo

convcniunt, non ost (|uacrcndiinj, qiio diflcranl : scd sc ipsis diversa sunt. Sic enim ot oppositac dilTcrcniiiio iih in\iconi distinguuntur; non cnini parlicipant gcntis iiiiasi piirlcni suac cssentiae; et ideo non cst qtiaei-endunj, quihiis dillcriinl ; se ipsis enim divcrsa siint, Sic eliam Dciis cl niatcria prima dishnguunlur , (|Uorum untuii esl actus |iiiriis , aliud |iotenlia pura , in nullo convcnicnham hahcnlcs ». Idom argumcnlum Davidis B. Alhcrt. siniili modo solvit (S. p. 1. tr. i. q. 20. m. 2. q. incid.) — In cadem solut. ad 6. a S. Bonav. duple.v ponitur spocies distinctionis , scil. altera perfecta ol specilica per formani , altcra impcrfecta pcr propriani cnlilalom maleriae.

II. Priiolcr cilalos cfr. supra d. 8. ji. II. q. I. — S. Thom., S, I. i|. 3. a, I. 2. — B. .Mberl., I, Srnl, d, 20, a, I, ubi refert ct solvit plura argumenta « .Vlcxaiidri , cuiiisdam tjraeci, ct David dc Dinanto , Latini »; et S. p. I. ti\ 11. q. i7, m, :i, partic. S. — Petr. a Tar., Iiic q. 3. a. 3. i. — Henr. tiand,, S. a. 28. q. 2, et a. 29. q. 2. — Ceteri doctores hanc quaesl, tangunt tractando de simplicitate Doi , in specie de illo problo- mate , utrum Dcus sit in aliquo gcnere dolerminato , dc (|uo agit Magister d, 8, p, II.

QU.\EST10 IV.

Utrmn in dioims diffemUia secundum numenim pos.nl 'pon-i.

Qnarto et ultimo quaeritur , utrum in divinis sit ponere diiTerentiam secundum numerum. Et quod sic, videtur.

1. Damascenus in tertio libro^: «Numero, non Ad opiio-natura differunt hypostases»; et loquitur de divinis

hypostasibus.

2. Item. omnia quae contingit vere numerari , necesse est differre numero; sed hypostases vere contingit numerari, ut dicantur duae et tres: ergo vere cadit in eis differentia secundum numerum.

3. Item, omnia quae differunt re, aut differunt

genere, aut specie, aut numeio, aut nulio motlo difTernnt ". Sed impium est dicere , quod hypostases nullo modo ditTerant : ergo saltem numero diffei'unt. 4. Item , unitas secundum ' numerum non respicit unitatem formae, sed suppositi — quod patet: hoc enim album et hic sedens, demtmstrato Petro , est unmTi numero — ergo ab oppositis diversitas secundum numerum non respicil diversitatem naturae, sed suppositorum ; sed in Deo est pluralitas suppositorum. quamvis non sit diversitas naturarum: ergo etc.

English

[Translation pending]

Notes

[Notes pending]